डिगरगव्हाण — गावाची ओळख व संस्कृती

डिगरगव्हाण — आमचे गाव, ओळख आणि संस्कृती

विस्तीर्णतेचे प्रतीक — शेती, सण, लोककला व सामूहिक जीवनशैली

गावाची ओळख

डिगरगव्हाण — 'डिगर' म्हणजे मोठा/विस्तीर्ण आणि 'गव्हाण' म्हणजे गाव. हे गाव शांत तरंग व पायपीटशील शेतजमीनाने समृद्ध आहे.

मुख्य पिके

कापूस, सोयाबीन, ज्वारी, तूर

संस्कृती व सामाजिक जीवन

डिगरगव्हाणची संस्कृती विदर्भाच्या परंपरेवर व सामूहिक नात्यावर आधारित आहे. शेती-केंद्रित जीवन, सणउत्सव आणि लोककला येथे प्रमुख स्थान घेतात.

शेती-केंद्रित जीवन

गावाची आर्थिक रचना शेतीभोवतीच केंद्रित आहे. पिकांची लागवड, कापणी व बाजारात विक्री हे गावकऱ्यांच्या जीवनाचे मुख्य अंग आहेत. सण व विधी सामान्यतः शेतीच्या कृत्यांशी निगडित असतात.

सण-उत्सव

दसरा

विजयादशमी — "सोन्याचा दसरा" म्हणून यात्रोत्सव व समारंभ.

दिवाळी

घरसजावट, दिव्यांची माला व पारंपरिक पाककृती.

होळी

रंगपंचमी — पारंपरिक गाणी व रंगांचा उत्साह.

गणेशोत्सव

सांस्कृतिक कार्यक्रम, भजन-कीर्तन व आरती.

लोककला व सामूहिक परंपरा

वृद्ध लोक भजने, ओव्या व लावण्या गायतात. पारंपरिक पोशाख व अलंकार सणविशेषी परिधान केले जातात. लग्न, मुंजी इत्यादी समारंभ गावकरी एकत्र साजरे करतात.

धार्मिक सहिष्णुता

सर्व जाती-धर्माचे लोक येथे सुसंवादाने राहतात. गावात मंदिरे, देवस्थाने, मस्जिद व गुरुद्वारे यांचा समावेश आहे — सर्व मिळून सामूहिक श्रद्धा प्रदर्शित करतात.

पारंपरिक अन्न

सांजा

तांदळाच्या पिठापासून बनवलेले पारंपरिक नाश्ता.

वडा-भजी

लोकप्रिय नाश्त्याचा पदार्थ.

घरेलू ताक

उन्हाळ्यात शीतलता देणारे पेय.

पन्हे पोळी

सणविशेष गुळाच्या पाकात बनवलेली पोळी.

निष्कर्ष

डिगरगव्हाण हे केवळ भूभाग नाही तर एक सजीव संस्कृती आहे. येथील लोक साधेपणा, सहकार्य आणि उत्सवधर्मामुळे ओळखले जातात. गावाची खरी विस्तीर्णता भूभागात नाही तर मनाच्या व्यापकतेत आहे.

© डिगरगव्हाण — स्थानिक इतिहास व संस्कृती
तयार केलेले: स्थानिक इतिहास संकलन — डिगरगव्हाण